NIP 782 26 44 508
REGON 365371529
KRS 0000636637
61-244 Poznań,
ul. Bliźniąt 15/1
srpook@interia.eu
kontakt@srpook.org.pl
Copyright © 2020
Stowarzyszenie Rodzin Polskich Ofiar Obozów Koncentracyjnych
All Rights Reserved
W dniu wczorajszym, 30 kwietnia 2026 roku, w Chojnie uczestniczyliśmy - jako delegacja Stowarzyszenia Rodzin Polskich Ofiar Obozów Koncentracyjnych - w uroczystości odsłonięcia pomnika poświęconego więźniarkom podobozu niemieckiego obozu koncentracyjnego KL Ravensbrück, funkcjonującego w latach 1944–1945 w ówczesnym Königsberg in der Neumark.
Wydarzenie odbyło się na zaproszenie szczecińskiego oddziału Instytutu Pamięci Narodowej i Burmistrz gminy Chojna, i było częścią obchodów 81. rocznicy wyzwolenia KL Ravensbrück - największego niemieckiego obozu koncentracyjnego przeznaczonego dla kobiet. W uroczystości uczestniczyła Pierwsza Dama Marta Nawrocka.
List Prezydenta RP odczytał jego doradca, minister Jan Kasprzyk. W przesłaniu podkreślono, że za historią stoją konkretni ludzie - ich imiona, twarze i losy - których nie wolno sprowadzać do anonimowych statystyk.
Głos zabrał również przedstawiciel Instytutu Pamięci Narodowej. Zastępca prezesa IPN dr Mateusz Szpytma mówił o dramacie rodzin, którym odebrano najbliższych - o kobietach aresztowanych i wywożonych w nieznane tylko dlatego, że były Polkami. Przypomniał, że trafiały tu m.in. uczestniczki Powstania Warszawskiego, harcerki i nauczycielki tajnego nauczania. Podkreślił także, że obowiązkiem współczesnych jest dążenie do ustalenia każdego nazwiska i przywracanie pamięci o ofiarach.
Do historii tego miejsca odniosła się burmistrz gminy Chojna Barbara Rawecka, wskazując, że przez wiele lat pamięć o obozie była ograniczona – teren pozostawał niedostępny, a świadomość jego istnienia budowała się stopniowo. Tym większe znaczenie ma dzisiejsze upamiętnienie.
Pomnik upamiętnia przede wszystkim Polki - stanowiące większość więźniarek podobozu w Chojnie. Szacuje się, że przetrzymywano tam od około 1500 do 2000 kobiet. Były zmuszane do niewolniczej pracy m.in. przy obsłudze i rozbudowie lotniska Luftwaffe, pracach ziemnych i transportowych. Trafiały tu m.in. po upadku Powstania Warszawskiego.
Sam KL Ravensbrück, utworzony przez Niemców w 1939 roku, był miejscem kaźni około 130 tysięcy kobiet różnych narodowości, w tym około 40 tysięcy Polek. Tysiące z nich zginęły w wyniku głodu, chorób, niewolniczej pracy i pseudomedycznych eksperymentów.
Odsłonięty pomnik nie jest jedynie symbolem. Przedstawia dwie więźniarki - Jadwigę Chomicką i Wiesławę (Stefanię) Sołtys - ale w rzeczywistości odnosi się do wszystkich kobiet, które przeszły przez ten obóz. Przywraca ich obecność w przestrzeni publicznej i w świadomości społecznej.
To upamiętnienie ma głębszy wymiar niż tylko odsłonięcie pomnika.
Prawda. Godność. Pamięć.
Prawda - po 81 latach została jasno nazwana: w tym miejscu działała filia niemieckiego obozu koncentracyjnego dla kobiet, w którym więziono głównie Polki. Były to tereny III Rzeszy, a kobiety trafiały tu jako ofiary niemieckiego systemu represji. Przywracanie tej prawdy jest podstawą odpowiedzialnej pamięci historycznej.
Godność - pomnik przywraca ją tym, którym została odebrana. W obozie odbierano im wszystko, nawet imię - zastępowane numerem. Było to celowe działanie mające odebrać człowieczeństwo i złamać człowieka. To upamiętnienie przywraca im twarz, imię i należne miejsce w historii.
Pamięć - materializuje się w tym miejscu. Pomnik jest dowodem, że mimo upływu ponad 80 lat społeczność lokalna nie zapomniała. Od teraz będzie trwałym znakiem dla kolejnych pokoleń – przypomnieniem, co wydarzyło się w Chojnie i dlaczego te kobiety cierpiały.
Uroczystości towarzyszyła Msza św. w intencji ofiar oraz wydarzenia edukacyjne, w tym projekcja filmu dokumentalnego „Dziewczynka ze zdjęcia”, przybliżającego los jednej z najmłodszych więźniarek - Jadwigi Chomickiej.
To upamiętnienie przyjmujemy jako ważny krok w przywracaniu prawdy o losie polskich kobiet - ofiar niemieckiego systemu obozów koncentracyjnych.
To także zobowiązanie - wobec nich i wobec przyszłych pokoleń.
fot.: IPN, Radio Szczecin, Chojna.pl, SRPOOK
bw
STOWARZYSZENIE
RODZIN POLSKICH OFIAR OBOZÓW KONCENTRACYJNYCH